İstanbul Banliyösü 1934 Yılı Yaz Tarifesi

Bu yazımızda 1934 yılına gidiyoruz. Henüz Halkalı tarafları yokken de İstanbul hattında banliyö trenleri işlerdi.

Belgeyi paylaşmadan önce günümüze göre değişen bazı şeyleri eklemem gerek.

O yıllarda hafta tatili Pazar değil Cuma günleriydi.

Tarife 15 Mayıs ilâ 5 Ekim 1934 günleri arasında geçerliydi, belgede geçen Birinci Teşrin ifadesi günümüzde Ekim olarak düzeltilebilir.

İstasyonlar listesindeki Kilometro-24 ifadesi hat kapandığı zamanlarda Küçük Çekmece İstasyonuna denk geliyor, listedeki Küçük Çekmece ise günümüzün Menekşe istasyonuna denk gelir.

Balıklı'nın adı ise Kazlıçeşme olarak değişmiştir.

Trenlerin İstanbul Garından kalkış saatlerini yazayım izninizle, o zamanların trenleri yaklaşık birer saatlik fasılalarla hareket ederlerdi:

6:25 - 7:25 - 8:25 - 9:30 - 10:40 - 12:05 - 12:35 - 13:10 - 14:10 - 15:00 - 16:05 - 16:45 - 17:30 - 18:20 - 19:14 - 20:00 - 21:00 - 22:00 - 24:01.

Daha ayrıntılı mâlumat için lütfen resmi büyüterek bakınız.

E-8.000'likler Haydarpaşa Banliyösünde Vol. 3

E-8.000'liklerin Haydarpaşa hattında bulunduğu başka resimlerle devam ediyoruz serimize.

İlk olarak Haydarpaşa Garında 1977 yılından kalan bir resimle arz-ı endam eylerken, yan tarafında da o zamanlar henüz gıcır gıcır olan E-40.000'lik lokomotifle:

Bir başkası ise Bostancı istasyonundan hareket etmiş Gebze yönünde seferdeyken:

Başka bir resim ise Kartal istasyonundan, yine Gebze yönünde seferde:

Ve trenimiz o dönemler görüp göreceği son durak olan Gebze'ye girerken bir misafirimizin kamerasına yakalanmış:

Buradaki resimde ise E-8.000'lik katar Gebze istasyonunda dönüş için sefer saatini beklerken:

E-8.000'liklerin Haydarpaşa tarafındaki resimler Google Amca'dan bulundukça paylaşılmaya devam edecek.

Motörlü Trenler

Bu yazımızda MT-5.300 serisi motorlu trenlerin ilk kez İstanbul Garına gelişinin 2 Mart 1952 tarihli gazete haberini paylaşmak isteriz.

Harp-ı Umumi zamanında ikisi bize gelen biri Almanya'da kalan ve üçü de Slovakya'ya satılan MT-5.200'lüklerin devamı niteliğindeki bu trenlerden daha sonra gelmeye devam etti.

Daha başka yazımızda paylaştığımız bir mâlûmata göre toplam onbeş adet MT-5.300 serisi motorlu trenler 1970'li yılların sonlarına kadar Tcdd'de sefer yapmıştır.

Motörlü Trenlerden Biri Dün Geldi

Haberdeki yazının düzgün okunabilmesi için sizlerle de paylaşıyoum:

İlk tren dün Almanya'dan Sirkeci'ye geldi

Ulaştırma Bakanlığının Almanya'da inşa ettirdiği motorlu trenlerden ilki dün şehrimize gelmiş ve Sirkeci Garında basın mensuplarına gezdirilmiştir.

Verilen mâlûmata göre mütebâki onbeş motorlu tren de önümüzdeki günlerde ve bir ay içinde gelmiş olacaktır.

Bu trenler Ankara - İzmir, Ankara - Adana, Haydarpaşa - Ankara, Haydarpaşa - Zonguldak, Sirkeci - Edirne arasında çalışacaklar ve bu sûretle bu şehirler arası bir günlük yolculukla bağlanmış olacaktır.

Ayrıca yine Almanya'ya sipariş edilen elektrikli trenlerin de üç dört aya kadar geleceği ve bunların İstanbul banliyösünde işleyecekleri haber verilmektedir.

Şimdi bu haberdeki yazının içinde teorik olarak belirtilen ancak uygulamada farklılık arz eden hususları irdeleyelim:

Bu MT-5.300 serisi motorlu trenler Zonguldak - Ankara arasında Karaelmas Mototreni, İzmir - Ankara arasında Ege Mototreni, Haydarpaşa - Ankara arasında Boğaziçi Mototreni, Adana - Ankara arasında Çukurova Mototreni ve sonradan eklenen Malatya - Ankara arasında da Fırat Mototreni olarak işletilmişlerdir.

Haberdeki diğer güzergâh olan Edirne - İstanbul arasında işletilen motorlu tren modeli ise MT-5.500'lüktür. MT-5.500'lükler aynı zamanda Konya - Haydarpaşa arasında Meram Mototreni olarak da işletilmiştir. Meram Motoreni'ne bağlanan ikinci bir MT-5.500'lük ise Afyon'dan itibaren Aydın ve Denizli'ye giderdi.

İstanbul banliyösünde işletilen trenler ise E-8.000'likler olup bu trenler Almanya'dan değil Fransa'dan gelmişlerdir.

Cümhûriyet Bayramımız Kutlu Olsun

Bugün Cumhuriyet Bayramımız ve Türkiye Cumhuriyeti'nin doksandördüncü yaşgünü.

Bu en önemli ve bağımsızlığımızın bayramını 1933'ten kalma bir resimle kutlarım.

Onuncu Yıl Marşı'nda dediği gibi, demir ağlarla ördük anayurdu dört baştan.

Günümüzde demiryoluyla tanışamamış vilâyetlerimiz de var ancak inşallah günün birinde bu vilâyetlerden de trene binmek dileklerimizle Cumhuriyet Bayramımız kutlu olsun.

Çerkezköy

Daha önceki yazılarımızın birinde Çerkezköy'de E-8.000'liklerin son resimlerinden birkaçını paylaşmıştık. Bu sefer de MT-5.500'lerden biri Çerkezköy İstasyonunda seferdeyken 1968 yılında kameralara yakalanmış:

O zamanlar da bu trenler günde iki sefer İstanbul ile Edirne arasında ulaşımı sağlardı. Ancak tek bir farkla, o zamanlar bu tren gidip gelirken Uzunköprü ile Edirne arasında günümüzde Yunanistan'a ait topraklardan geçerdi.

1971 yılında Pehlivanköy'den itibaren yeni hat yapılınca günümüzdeki güzergâha kavuştu, biz de pasaport taşıma derdinden kurtulduk.

Makasların Gecikmesi

İstanbul - Halkalı banliyö hattının açılması makasların imâlatının ve memleketimize getirilmesinin gecikmesi yüzünden daha önceleri basında Cümhûriyet Bayramında açılması plânlandığı haberleri biraz ertelenmek zorunda bırakacaktı.

Aşağıdaki metin Hürriyet Gazetesinin 25 Ekim 1955 tarihli nüshasından alıntılanmıştır:

Sirkeci - Soğuksu arasında elektrikli trenin işletmeye açılması makasların memleketimize getirilmesinin gecikmesi yüzünden Cümhuriyet Bayramı'nda yapılamayacak olup muhtemelen iki ay sonra Aralık ayı ortalarında işletmeye açılacaktır.

Sirkeci Garı'nda hummalı bir şekilde peronların üzerinin kapatılma işlemleri ve elektrifikasyonla ilgili diğer çalışmalar devam etmektedir.

Devlet Demiryolları işletmesinin Fransa'ya ısmarladığı makaslardan bir kısmının henüz gelmeyişi çalışmaları aksatmaktadır.

Resmimizde ise E-8.000'likler ve elektrikli trenlerin gelmesine vesile olan Birinci İşletme Müdürü Rüştü Sarp bir tren resminin önünde poz verirken görülmektedir.

Alican Bey'e teşekkürlerimizle.

İzban'ın Çok Öncesi

İzmir'de banliyö trenleri artık Devlet Demiryolları ile İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin ortaklaşa kurduğu İzban tarafından işletilmekte.

Ancak İzmir'de banliyö treni işletmesi çok çok daha eskilerden itibaren yapılmakta.

Bu yazımızda siz sevgili okuyucularımızla İzmir'de buharlıların banliyö treni olarak işlediği günlerden birkaç resim paylaşacağız:

İlk olarak Alsancak Garından başlıyoruz. Trenimiz banliyö seferine hazır, Seydiköy'e doğru hareket etmeden önce.

İşte buhar salındı, trenimiz yürüyor.

İlk istasyon olarak Hilâl geliyor. Tekatü^yü geçmiş.

Bu da başka bir katar.

Bu yazıdaki son resimde tren Şirinyer rampasını tırmanmaktayken.

İzmir'deki trenleri de ara sıra ileride yazılarımızın konusu olmaya devam edecek.

Elektrikli Trenler Geliyor

Zamanın basını elektrikli trenler hakkında çok ilgiliydi, internet okyanusunda zaman zaman eski haberler de günümüzde çıkabiliyor. Bugün de sizinle Akşam Gazetesi'nin 14 Temmuz 1955 günkü haberinden bir yazıyı paylaşacağız:

Elektrikli Trenler Geliyor

Sirkeci - Soğuksu banliyösünde elektrifikasyon inşaatı devam etmektedir. Öğrendiğimize göre elektrikli trenler 29 Ekim'de işlemeye başlayacaktır. Bu hatta çalışacak ellidört vagonluk onsekiz dizilik elektrikli trenlerin dört dizisi gelmiş ve bunlar Yedikule ve Zeytinburnu'ya çekilmişlerdir.

Son zamanlarda tren yolu üzerinde bulunan evlerde radyo dinlenemeyeceği yolunda ortaya atılan söylentiler ilgililerce yalanlanmakta ve yirmibeşbin kilovatlık bir elektrik akımının radyo dinlemeye engel olmayacağı belirtilmektedir.

Elektrikli trenlerin ilk tecrübesi 18 Ağustos'ta Yedikule ile Küçük Çekmece arasında yapılacaktır. Bu iş için şimdiden Zeytinburnu'daki transformatörde elektrik cereyanı biriktirilmektedir.

Yeni yapılan Florya istasyon binası da yıkılacak ve peron daha genişletileceği gibi binaların daha modern tarzda yapılmasına çalışılacaktır.

Resimde ise o zamanlar yeni gelen ve tabi ki gıcır gıcır olan elektrikli trenlerden birinin üçüncü mevki vagonunu kullanmış.

Avrupa Trenleri

Bir zamanlar İstanbul Garından Avrupa'nın içlerine kadar giden trenler vardı.

Bu yazımızda sizleri 1972 yılına götürmek ve o trenlerden birinin resimlerini paylaşmak istiyoruz:

İlk olarak yazının yazıldığı zamanlarda İnternet Okyanusu'nda ve Google Amca'da resmi pek bulunmayan DE-20.000'lik bir lokomotif tarafından çekilen ve Frankfurt'a giden Ekspres Topkapu Sarayı'nın bir penceresinden kameralara yakalanmış.

Konumuzla ve Web-Site'mizin kapsamı dışında da kalsa dâhi arka plânda Harem'e giden bir arabalı vapur ve bu vapurun birkaç sonraki seferi için sıra bekleyen kamyonlar ve Kadıköy'e gitmekte olan bir Devekuşu vapur bu güzel resmi tamamlamakta.

Aynı gün çekilip çekilmediği bilinmeyen başka bir resimde ise trenimiz artık hızını almış, ilk olarak Cankurtaran istasyonuna doğru sefere tam kapasite çıkmış.

Ancak bu tren Halkalı'ya kadar banliyö trenleri yüzünden biraz yavaş seyredecek.

Bu resmin originâl sunumunda Balkan Ekspresi olarak Viyana'ya ve İstanbul Ekspresi olarak Frankfurt'a giden DE-20.000'lik tarafından çekilen katar olarak yazılmış.

İkinci resimle aynı açıdan yaklaşık otuzsekiz yıl sonra başka bir görüntü. Bu sefer Halkalı'ya gitmekte olan bir çift E-8.000'lik Banliyö Treni geçmekte.

Almanya'ya giden tren çoktan tarihin tozlu sergenlerinde yerini almış, diğer resimdeki dönemde de işleyen E-8.000'lik seferdeki son rengini almış, İstanbul'dan Avrupa'ya giden tren de Bükreş'e kısaltılmıştı.

Gebze - Haydarpaşa Banliyösü İstasyonlar Belgesi

Bu yazımızda sizlerle Haydarpaşa - Gebze arası Banliyö istasyonları hakkında birkaç bilgi paylaşmak istiyoruz:

Belgede yazan "İstasyon Boyu" sütunu yanlarında kör hat olarak tabir edilen makas hatlarının boyunu ifade eder.

Peron Boyu sütunu ise banliyö trenlerinin durduğu peronun demiryolu boyunca kapladığı alanı ifade eder, yani peronun uzunluğunu ifade etmektedir.

Halkalı - İstanbul Banliyösü İstasyonlar Belgesi

Bu yazımızda sizlerle İstanbul - Halkalı arası Banliyö hattı istasyonlarının bazı özelliklerini paylaşıyoruz:

Belgede yazan "İstasyon Boyu" sütunu yanlarında kör hat olarak tabir edilen makas hatlarının boyunu ifade eder.

Peron Boyu sütunu ise banliyö trenlerinin durduğu peronun demiryolu boyunca kapladığı alanı ifade eder, yani peronun uzunluğunu ifade etmektedir.

Yüzaltmışikinci Yıl Kutlu Olsun

Bu aralar sonbaharın yaprakları dökülmeye ve havanın soğumaya başladığı zamanlar, ayrıca koskoca yaz mevsiminin bitip sonbaharın kahverengisi hayatımıza girdiği günler.

Bu kadar hüzün arasında mutlu da bir gün, çünkü bugun Tcdd'nin yaş günü:

Asıl olansa 1856 yılında Alsancak'tan Aydın istikâmetine doğru bir İngiliz şirketi tarafından tren yolunun döşemesinin başlandığı tarih.

Her yıl 23 Eylül günü Tcdd'nin yaş günüdür, bu yıl yüzaltmışikinci (162) yıldönümü.

Hep birlikte pastadaki mumları üfleyelim ve Tcdd'nin hayatımızda olduğu için her zaman şükredelim.

Tüm Tcdd çalışanlarının ve trenle yolculuk eden herkesin bu doğum günü kutlu olsun.

Ramézân Bayramınız Mübârék Olsun (Geyik)

Bugün bayram. Koskoca Ramezan ayını bitirdik.

Gerçek bayram Ramezan ayının kendisidir ama gelenekler de var.

Bayram sirayeti trenlere de yansımış, hepsinde bir bayram telâşı hasıl olmuş. Nasıl mı?

Trenlerimiz yine Malatya Garının yanındaki depoda, yaşça genç olan DE-22.000'lik ve DE-33.000'lik lokomotifler yaşça daha büyük olan DE-24.000'liğe bayramlaşmaya gitmek üzere hazırlanırken.

Mâlûm-u âliniz devletimin trenlerinin tekerlekleri bedavaya dönmüyor.

Ramezân Bayramı Hepimize Mübârek Olsun.

Elektrikli Tren'in İşlemesi Gecikti

Halkalı ile İstanbul arasında 29 Ekim 1955 günü işlemeye başlaması planlanan E-8.000 serisi elektrikli banliyö trenlerinin hizmete girmesi o dönemde oldukça etkili olan sonbahar yağmurlarının trenler üzerindeki olumsuz etkisi yüzünden ileri bir tarihe ertelenmişti.

Bu yazımızdaki belge Vatan Gazetesinin 28 Kasım 1955 tarihli haberi:

Elektrikli Tren Seferleri Yağmurlardan Başlayamadı

Yeni hattın hasara uğrayan kısımları tamir ediliyor. Hattın elektrifikasyonu yirmiüçmilyon liraya mâl oldu

Sirkeci - Halkalı elektrikli tren hattının işletmeye açılması tehire uğramıştır. Devlet Demir Yolları İdaresi bu tehire sebep olarak yağmurları göstermektedirler.

Dün sabah gazetelere telefon eden Birinci İşletme Müdürü Rüştü Sarp son yağmurların yaptığı tahribatı mahâllinde görmek üzere gazetecileri Sirkeci Garına dâvet etmiş ve hususi bir katarla Halkalı'ya kadar gidip geri dönülmüştür.

İşletme müdürü bugünden itibaren başlaması icap eden elektrikli tren seferleri için gereken bütün hazırlıkların ikmâl edilmiş olduğunu, ancak yağan yağmurların yeni hattın bazı yerlerinde, bilhâssa Halkalı'da hasara uğrattığını söylemiş ve bütün imkânlar kullanılarak yakın bir zamanda telâfi edileceğini ve elektrikli trenin pek yakında işletmeye açılacağını bildirmiştir.

Bundan sonra Rüştü Sarp elektrikli tren hakkında bazı teknik izahâtta bulunmuştur.

Verilen izahâta göre Sirkeci - Halkalı arasında inşaası tamamlanmış bulunan elektrifikasyon tesisatı yirmiüçmilyon liraya mâl olmuştur.

Bu arada 1875 yılından beri değiştirilmemiş bulunan demiryolu hattı onikimilyon lira sarfıyla tamamen yenilenmiştir.

Bu da E-8.000'lerden birinin Halkalı'da sular arasında kalmış resmi.

O dönemde de etkili olan yağmur tren işletmeye açıldıktan sonra da bazı yıllar etkili olmuş, zaman zaman trenlerin Halkalı'ya kadar gidemedikleri günler de yaşanmıştır.

Bu sellerden sonuncusu 2009'da yaşandı, baktılar olmuyor en sonunda İstanbul Büyükşehir Belediyesi Halkalı'daki dereleri ıslâh etti.

E-14.000 Originâl

Bu seferki yazımızda da E-14.000 serisi banliyö trenlerinin ilk dönem resimleri var. Trenlerin teknik özellikleri başka bir yazımızda olacak.

İlk olarak Adapazarı Demiryol Fabrikası'ndan bir buharlı lokomotif eşliğinde çıkan katar.

Olasılıkla aynı katarın Mithatpaşa istasyonunda kartpostal çekimi.

Bu da ilk dönem trenlerinden birinin Sapanca Gölü kenarındaki tecrübe seferi olması gerek.

Bu da yine Sapanca Gölü kenarındaki hatta ikinci nesil olan trenlerden biri.

E-14.000'liklerin teknik özellikleri başka bir yazımızda olacak.

E-8.000 Çerkezköy'de

Bu yazımızda paylaşacağım resimler ne yazık ki güzel birer görüntü değiller.

Bizleri ellibeş yıldır taşıyan ve yüzbinlerce resmi bulunan, üstelik de ilk yapıldığı ve geldiği dönemlerde müthiş bir şey diye nitelendirilen E-8.000'lik elektrikli banliyö trenlerinin son resimleri, üstelik seferde oldukları dönemde hiçbir zaman gitmedikleri Çerkezköy'de kurbanlık koyun gibi kesilecekleri günü beklerlerken Wow Turkey üyeleri tarafından çekildi.

Bu dünyada her şeyin olduğu gibi trenlerin de bir son kullanma tarihi ve ömrü var, her ne kadar doğada hiçbir şey kaybolmayıp sadece şekil değiştirse dâhi ruhlar malesef ölmüyor, tabi yaşanmışlıklar da keza.

Bu insan ömrü için de geçerlidir, kediler için de geçerlidir, trenler veya vapurlar için de geçerlidir.

Hizmete girerken şakşaklarla karşılanır, görev süresi bitince de böyle bir kenara atılır.

Ben bu sefer trenlerin teknik bilgilerine girmeyeceğim, sadece romantik takılacağım, zaten bu sitenin amacı da buydu, yaşanmışlıkların ve anıların tartışılabileceği geleceğe güzel anılar bırakmak.

Ve Çerkezköy'de yolun sonu. Şimdi artık o yolda bu trenler yok, hâttâ yıllarca görev yaptığı Halkalı - Kazlıçeşme arasındaki hat da yok. (Yazı yazıldığı dönemde bunu gelecekte okuyacaklar için ekliyorum adını zikrettiğim hat yeni baştan üç hatlı olarak inşa hâlindeydi.) Kazlıçeşme - İstanbul arasındaki hat şimdilik mevcut, ancak o kesimde tren seferleri 12 Ağustos 2013 günü sonlandırıldı. Yoldan ise 29 Ekim 2013 günü Cümhûriyetimizin doksanıncı yaş gününde hizmete açılan Çakmaray trenlerinin İstanbul Gar'daki depoya bakıma giderken veya Kazlıçeşme İstasyonuna sefere giderken geçmeleri haricinde herhangi bir tren geçmiyor.

Anahat Tren Tarifesi (1924)

Bu yazımızda oldukça nâdir bir belge, hem de artık bulunamayacak bir tren tarifesini yayınlamak istiyorum.

O zamanlar henüz Lâtin Alfâbesine geçmemiştik, o yüzden şimdi anlayabildiğimiz yazılar Fransızca olarak yazılmış. Üstelik henüz Tcdd olmadan önce, Cumhuriyet bile henüz ilk yılındayken işleyen trenlerin hareket ve muvasalat vakitleri:

Tarifeyi Türkçe'ye çevirmek gerekirse:

République Turque : Türkiye Cümhûriyeti

Chemins De Fer D'Anatolie - Bagdad : Anadolu - Bağdat Demiryolları

Horaire Des Trains Des Passagers : Yolcu Trenleri Tarifesi

Valable a partir du 15 Novembre 1924 jusqu'a nouvel avis : 15 Kasım 1924'ten itibaren yenisi yayınlanıncaya kadar geçerlidir.

Ve altta da trenlerin işledikleri istasyonlar ve hareket saatleri, resim çok yıpranmış olduğu için istasyonların ayrıntısı okunamıyor, ancak büyük kırmızı yazıların açılımı ise şöyle:

Sol sayfada Haydarpaşa - Eskişehir ve Eskişehir - Ankara trenleri, günde iki adet. O dönemde İstanbul'dan Ankara'ya veya Konya'ya ya da Adana'ya tren Eskişehir'den aktarmalıydı.

Orta kısımda Arifiye - Adapazar bağlantısı.

Sağda ise Eskişehir - Haydarpaşa ve Ankara - Eskişehir trenleri.

Sağ sayfada Eskişehir - Konya ve alt bölümde Konya - Yenice trenleri, günde bir adet.

Ortada Alayunt - Kütahya bağlantısı.

Sağda ise Konya - Eskişehir ve Yenice - Konya trenleri.

Elektrikli Tren 29 Ekim'de İşlemeğe Başlıyor

Tcdd'nin gözbebeği olan E-8.000'lik trenlerin İstanbul - Halkalı arasında işlemesi zamanın basınında yer alması turu devam ediyor.

Gerek inşaası gerek tecrübe seferleri gerekse vukua avdet eyleyen arızaları zamanın basınında sık sık haber olmaktaydı.

Bu yazımızda hizmete girmesini açıklayan bir belgeyi paylaşıyoruz, 12 Şubat 1955 tarihli Hürriyet Gazetesinin baş sayfasındaki haber resmi:

ELEKTRİKLİ TREN

Sirkeci - Soğuksu arasında işleyecek elektrikli trenin hazırlıkları tamamlanmak üzeredir. Dün elektrikli tren bir seyir tecrübesi yapmıştır. Yukarıda tecrübesi yapılan elektrikli tren görülmektedir.

(Buna dair yazıyı ikinci sahifede bulacaksınız)

Ya da bizim günümüzde dediğimiz şekilde yazımızın devamında. Buyurun:

Elektrikli Tren 29 Ekim'de İşlemeğe Başlıyor

Tren Sirkeci - Florya Arasını Onbeş Dakikada Katedecek

Sirkeci - Soğuksu tren hattı elektrifikasyon ameliyesi hızlanmıştır.

Zeytinburnu ile Yeşilköy arasındaki kısma cereyan verildiğinden dün basın mensupları elektrikli trene bindirilmişler ve kendilerine Devlet Demir Yolları Birinci İşletme Müdürü Rüştü Sarp tarafından izahât verilmiştir.

Rüştü Sarp Yenimahalle Elektrik Santrali'nde verdiği izahâtte bu hattın 1870 senesinden beri işlediğini ve artık kullanılamaz hâle geldiğine işaret ederek demiştir ki:

"1953 senesi Temmuzunda başlayan elektrifikasyon işleri ve elektrikli trenlerin işletilmesi ihtiyacı iki sebebe dayanıyor. Biri masraf ve zamandan kazanmak, diğeri amme hizmetini rahatlık ve emniyet içinde temin edebilmektir.

İstanbul banliyösünde yetmişaltı çift tren bir haftada vasati ikiyüzbin yolcu taşımaktadır. Buna mukabil yapılan masraf yüzde yüz kabûl edilirse ve sarf edilen emek de hesap edilirse elektrikli trenlerin her bakımdan yüzde elli istifâdeli olduğu anlaşılır.

Sirkeci - Soğuksu hattında onsekiz istasyon ve yüzyirmiiki adet köprü yenilenmiş, otuzyedi alt dört üst geçit köprüsü yapılmıştır. Tâdilata tabi tutulan bu tesisleri ve tren hattını önümüzdeki Cümhûriyet Bayramında işletmeye açacağız."

Bildirildiğine göre beş dakikada bir Sirkeci'den hareket edecek elektrikli tren saatte doksan ilâ yüz kilometre sür'at yaparak Sirkeci - Florya arasını onbeş dakikada katedecektir. Bu tren iki mevkili olacaktır.

Ancak bu trenin gerçek anlamda işlemesi 1956 yılının Temmuz ayını bulacaktı.

Elektrikli Tren Günde 47 Sefer Yapacak

Halkalı - İstanbul arasında işletilecek E-8.000 serisi banliyö trenleri 4 Aralık 1955 günü sefere başlamışlardı ancak gerek tecrübe seferlerinde gerekse norminâl seferlerde çeşitli arızalar baş göstermişti. Nedenlerini başka bir yazımda anlatmıştık.

Demiryolları İdaresi ise bu arızaları çözene kadar geçici çözümler bulmakla meşgûldü.

Bu arıza konularında herkes şikâyetçi olduğu için konu zamanın ciddi basınında sık sık yer bulmaktaydı. Bunlardan biri de 16 Mayıs 1956 günü Hürriyet Gazetesinden bir belge:

Elektrikli Tren Meselesi Nihâyet Düzene Giriyor

Yeni ârızalar çıkmazsa 3 Haziran'dan sonra her gün 47 sefer yapılacak

Devlet Demiryolları Birinci İşletme Müdürlüğü dün Sirkeci - Halkalı hattı elektrikli trenlerinin 3 Haziran'dan itibaren devamlı olarak işletileceğini bildirmiştir.

Bu hususta verilen mâlûmatta yeni ârızalar çıkmazsa trenlerin aynı istikâmette günde kırkyedi sefer yapacağı, ayrıca Florya Plâcları için ilâve seferler konulacağı ve katarların saatte doksan kilometre sür'âtle hareket edeceği alakalılarca ifade edilmektedir.

Elektrikli trenlerin devamlı olarak işleyeceği şimdiye kadar birkaç defa bildirilmişse dâhi vaad edilen günler gelip geçmiş fakat trenlerin hareket saatlerinde herhangi bir değişiklik olmamıştır.

Bunun aksine olarak seferler Yeşilköy'e kadar elektrikli trenlerle Yeşilköy'den Halkalı'ya kadar da eski trenlerle yapılmaya başlanmıştır.

MT-5.300 Motorlu Trenler

MT-5.300 serisinin başka resimleri bu yazımızda sizinle birlikte olmaya devam ediyor, ilk yazımızda trenin teknik özelliklerini paylaşmıştık.

Trenler ilk geldiği dönemler öncelikle Haydarpaşa ile Ankara arasında Boğaziçi Ekspresi olarak sefere verilmişti.

Buharlıların yaklaşık oniki saatte posta olarak gittiği yolu o zamanlar sekiz saate kadar indirebilmişti.

Haydarpaşa Garındayken.

Yine Boğaziçi Ekspresi olarak işlediği bir gün Pelitözü istasyonunda başka bir trenle buluşma anı.

Zamanla eskidikten ve Boğaziçi Ekspresi DE-21.500'lüklere devrettikten sonraki bir dönemde Çiftehan civarında Çukurova Mototreni olarak seferdeyken.

Burada da Korgan civarında Karaelmas Mototreni olarak seferde.

Yine Karaelmas Mototreni olarak işlediği bir gün Hisarönü Sâhilinde.

Yine Zonguldak ile Karabük arasında işlerken çift dizi olarak seferde.

Dizilerden biri Karabük'ten Zonguldak'a geri dönecek, diğeri Ankara'ya devam edecek.

Olasılıkla bayram zamanı falan olmalı, demek yolcu yoğun olacak ki iki tren olarak işliyor.

Bir zamanlar eski Ege Mototreni olarak Ankara ile Basmahane arasında işlerken Balıkesir'e yaklaşırken.

Bu yazımızı Belemedik istasyonuyla bitiriyoruz ama başkaca resimlerle daha sonra yine devam edeceğiz.

E-8.000'likler Haydarpaşa Banliyösünde Vol. 2

Geçenlerde paylaştığımız E-8.000'lik banliyö trenlerinin Haydarpaşa - Gebze hattındaki resimlerinden devam ediyoruz.

Trenimiz Küçükyalı istasyonundan yeni hareket etmiş Haydarpaşa yönüne gitmekte.

Yine Haydarpaşa istikâmetinde Çamlık civarlarında.

Bu trenimiz de Kartal istasyonunda yolcu indirip bindirirken.

Bu trenimiz de şimdiye dek İstanbul topraklarının hâricinde şu ana kadar rastladığımız tek resmi, Çayırova civarlarında yine Haydarpaşa yönünde seferdeyken.

Bu resimde de E-8.000'liklerden biri Maltepe istasyonundan hareket etmiş ve Gebze yönünde seferde.

Ve son olarak Çamlık mevkiinde Haydarpaşa istikâmetinde seferde olan bir E-8.000'lik trenle bu seriyi şimdilik sonlandırıyoruz.

E-8.000'liklerin Haydarpaşa macerasına ait resimler şimdilik bu kadar, yeniden bir yerlerden çıkarsa başka bir yazımıza konu olacak.

E-14.000'likler imâl edilince E-8.000'likler İstanbul tarafına yine geldikleri gibi feribotla geri döndüler, ta ki ıskat edilip kesilinceye kadar.

Trenlerin Haydarpaşa'ya gitmesi bir Fransız demiryolu dergisine kapak olmuştu o zamanlar.

Ve Bonus:

Artık hâkikâtén nostâlci olan E-8.009 Haydarpaşa'da yeniden boyanıp cilâlanıp belki tekrar sefere verileceği ya da bir müzede sergilenmeyi beklemek üzere Haydarpaşa Garında E-14.000'liklerin arasında.

Yaşanıp biten güzel günlerin anısına ...